Nguyễn Thành Nam

Chú Nguyễn Thành Nam, nguyên CEO của FPT là người tôi hâm mộ, xem là một trong những hình mẫu mà mình học tập. Chú ưa kể chuyện xưa, về những ngày khởi dựng, với âm hưởng bi tráng mà đậm tình. Tôi luôn muốn mình sẽ có lúc nào cũng được trải qua trong vai trò tham gia hoặc tạo lập như thế. 

Câu chuyện về sự ra đời nhân 10 năm Fsoft Japan

19128_10203996522184407_3795095906007294476_n

Giấc mơ

Năm 1999, khi quyết định lập Fsoft, có nằm mơ chúng tôi cũng không nghĩ là sẽ sang Nhật. Giấc mơ của chúng tôi lúc đó là Silicon Valley, làm giàu nhanh. Giấc mơ 528. Không phải là Ngũ hành, Âm dương, Bát quái như KhoiTX bông đùa. Lúc đó chúng tôi bốc đồng lắm.Việt Anh giải thích, 5 tức là 5000 lập trình viên, 2 tức 200m doanh thu, còn 8 tức là 8 tỷ đô, giá trị thị trường của Fsoft vào năm 2005. Kinh, chia đều mỗi người được 1 triệu 6 trăm ngàn đô la Mỹ. Bởi thế nên bây giờ các bạn có mơ giấc mơ tỷ đô thì cũng là bình thường. Fsoftcó truyền thống mơ lớn, còn thực hiện thì thường xuyên delay, nhưng cuối cùngcũng được:-)

Xoay

Quay lại thời điểm 2000. Giấc mơ của chúng tôi nhanh chóng tan như bong bóng xà phòng. Thị trường Silicon Valley quá khắc nghiệt, mà lại là lúcchợ chiều vì .com sụp đổ.

A Bình bảo, đi Nhật. Nam có biết tiếng Nhật không? Em không biết. Anh cũng không biết. Nhưng vẫn phải đi. A Bình mang bảo bối Thác Số-Cầu Vượt đi theo bác Nishida của Sumitomo đi gặp khách. Các bác Nhật tuy không hiểugì, nhưng đều nước mắt dàn dụa vì sự tâm huyết của anh. Chuyến đi đó, chúng tôi cũng thuyết phục được khách hàng đầu tiên là NTT-IT. Để thử, các bạn gửi sang 1đoạn code C ngắn ngủn, bảo code lại. May mà 2 anh KhoiTX và BinhTV vượt qua được. Anh Khôi lúc đó có 3 năm kinh nghiệm Visual Basic, anh Bình mới ra trường.Chúng tôi đều bảo là chuyên gia.

Liều

Sau đó thì là thử thách thực sự. Bạn hỏi có biết tiếng Nhật không? Mạnh dạn chúng tôi trả lời CÓ. Bạn gửi 1 file dày cộp toàn giun dế. Bí.Thấy đoàn Sumitomo đến thăm, có em Giang làm phiên dịch. Lúc về tôi chặn cửa bảo em sang chỗ anh đi. Em bảo, điên à, bên anh lập trình em sang làm gì… Nhưng chắccũng có tí cảm động, em kể lại với bạn em là Bình đang làm ở đại sứ quán Nhật,Bình lại kể lại cho Hoàn lúc đó đang làm ở khách sạn Nikko. Hoàn học ngoại thương kinh tế đối ngoại, yêu FPT. Nghe nói xuất khẩu phần mềm, chắc cũng gần chuyên môn “ngoại thương”, nên đã xin thử. Chúng tôi cũng bày đặt “phỏng vấn”, nhưng mừng hơn vớ được vàng. Và Hoàn trở thành “tổ nghề” của 1 nghề dành cho những ai làm phần mềm cho Nhật: nghề COMTOR(tên do DatPP đặt)

Học tiếng Nhật

Muốn làm được với Nhật, phải học tiếng Nhật. Khó mấy cũng phảilàm. Tôi với a Bình rủ nhau đi học thử, vừa cũng là động viên anh em. Cô giáo đầutiên của chúng tôi là cô Kumi, tiến sĩ ngôn ngữ. Dạy rất bài bản, nhưng học trò lười dạy trước quên sau. Cô nản bỏ về. A Bình cũng bỏ. Tôi sang trung tâm tiếng Nhật trên đê La Thành, theo học cô Phương 1-1 trong 3 tháng. Mục tiêu là để điuống bia được với bác Ichinose. Đến tận giờ,a B vẫn nghĩ là tôi giỏi tiếng Nhật lắm:-)

Một lần được a B, giới thiệu có Thắng đang làm dở tiến sĩ ở Nhật, có chuyện gia đình phải về nước. Tôi liền kéo về Fsoft. Loay hoay một hồi,Thắng và bạn là HùngP mở ra trung tâm đào tạo tiếng Nhật cho các lập trình viên, lấy tên là Đông Du. Y hệt như chương trình 10k BrSE của Fsoft bây giờ.Các học viên những lứa đầu tiên được thổi giấc mơ cháy bỏng của cụ Phan đông du để xây dựng ngành phần mềm trong nước. HaiNH là 1 trong số đó, em kể: bữa trưa nào đi ăn cũng cầm trong tay 1 mảnh giấy có 30 chữ Kanji để “niệm chú” chiều thi. Hải hiện là 1 brSE kỳ cựu của FJP. Anh tự hào tiếng Nhật của anh xịn, đi vào khu đèn đỏ, Nhật cũng không phân biệt được:-) (Khu này không cho người nước ngoài vào)

Cũng có 1 cách học tiếng Nhật nữa, đó là sử dụng một chươngtrình của chính phủ Nhật bản là AOTS: sang Nhật 6 tháng, 3 tháng học tiếng Nhật,3 tháng thực tập tại 1 công ty Nhật. Chúng tôi đã cử cán bộ nòng cốt của mìnhlúc đó, chị Liên BH, đang là giám đốc của J-Group tham gia chương trình này. Vì đã ở Nhật nhiều nên 3 tháng đầu ko có ích gì lắm. Nhưng trong 3 tháng thực tậptại Hitachi Software, chị đã chiếm được hoàn toàn cảm tình của giám đốc là bác Ogawa. Tuy quân số lúc đó chỉ có 25 người, chị thổ lộ nguyện vọng có 5000 người. Bác Ogawa đã không tiếc công truyền nghề cho chị và biến HSK lúc đó và HitachiSolution sau này trở thành đối tác lớn nhất và bền vững nhất của Fsoft.

Cũng có cách Việt nam hơn, anh LamNT trong HCM, toàn nhờ chị HuongNT dịch các proposal, rồi gửi đi từ account của mình cho bác Sakanaka của Sanyo. Làm bác ấy tin chắc là anh Lâm biết tiếng Nhật, nên đã mời sang Nhật để làm requirement analysis. A Lâm phải xin thêm 1 “kỹ sư” nữa đi cùng, đó là chị LoanPTD. Sang đến nơi, đi họp anh cứ việc ngồi yên, không được phát biểu gì. Chị Loan ghi chép lại, rồi tối về 2 anh em bàn. Lâm nhớ lại: có lẽ tại mình máu quá, điều kiện ăn ở thế nào cũng chấp nhận nên bạn tin. Vả lại tối nào cũng nhậu với cậu kỹ sư phụ trách. Nếu hai người bình thường, mà có thể nhậu với nhau 3 tháng liền thì chắc chắn sẽ trở thành bạn thân.

Tính chuyện lâu dài

Giữa năm 2004, thấy công việc với Nhật bắt đầu thuận lợi,chúng tôi quyết định mở văn phòng. PhuongNL, lúc đó làm phó giám đốc được phânclàm trưởng đại diện (a Bình đọc sách bảo đi nước ngoài thì phải là lãnh đạo đi). Anh TungBH, trưởng phòng FWB lo hỗ trợ. Vì anh Phương không biết tiếng Nhật, aTùng cũng không biết, nên việc đầu tiên là đi tuyển một bạn biết tiếng, chứ khôngsang đấy chết đói. DungPT, một du học sinh đang làm du lịch bên Nhật, cũng vì vợ con phải về, thấy đăng báo, tưởng đâu Fsoft là công ty Nhật, hý hửng nộp đơn, kiếm lương cao nuôi vợ. Anh kể lại: khi thấy mức lương chúng tôi offer anh suýt ngất.Nhưng rồi cuối cùng vẫn nhận lời. Khi đó em được đưa vàophòng và các anh chia sẻ khát vọng đóng đoàn thuyền nan ra biển lớn, em thấy phê quá. Dũng đã giới thiệu bác đỡ đầu của mình là bác Kondo. Văn phòng đầu tiên của Fsoft nằm trong nhà bác, bác lái xe đưa đi chơi, nấu cơm cho anh em ăn… thật không khác gì nuôi cán bộ nằm vùng.

Nhưng điều chúng tôi muốn là phải có người của mình ở hẳn bênđó. Lâm Phương không đi được. Tùng không đi được vì không biết tiếng. Dũng cũng không thể đi được vì vợ không cho. Vấn đề này được thảo luận trong dịp ME 2004 tại Đà lạt. Hoàn lúc đó mới nghỉ sinh con, tham dự với tư cách là tổ trưởng tổ COMTOR. Thấy anh em đùn đẩy, em bảo: nếu các anh thấy khó quá, để em đi cho. Vàmột lần nữa Hoàn lại có mặt ở thời khắc quan trọng nhất.

Những ngày đầu thật ấu trĩ. DuongNT nhớ lại, bọn em ở trong1 cái căn hộ bé tí. Lười giặt, nên kiếm được cái máy giặt cũ mang về. Có điều nhà không thiết kế sẵn nên không có ống thoát nước. Nên phải bắt cái ống vào nhà tắm.Bất tiện là cứ có ai đi tắm thì lại vứt ra ngoài. Nên đã mấy lần nước tràn ra. Và quan trọng nhất là thấm xuống tầng dưới. Nhà Nhật bằng giấy nên thấm rất nhanh.Hàng xóm đã kêu mấy lần. Hôm đó có 1 anh vừa tắm, lại vừa giặt. Nhoáng 1 cái đã thấy nước tràn ra. Chưa kịp lau đã thấy bà chủ nhà ở dưới lên cùng với ban quản lý lập biên bản. Hôm sau công ty nhận được đơn kiện, đòi bồi thường $6000 và đuổi cổ bọn này ra khỏi khu. Lâm Phương và Việt Anh bị kỷ luật. Tôi can mãi,anh Hùng râu mới tha không bắt các bạn ấy phải bồi thường.

Có Hoàn sang, anh em được chuyển sang tòa nhà mới ở Gotanda. Nhà do mình tự thuê, tự sắp xếp nên rất vui. Mặc dù các bạn Nhật hơi khó hiểu vì văn phòng rất gần khu love hotels (em Hoàn bảo em làm sao biết được) nhưng có vẻ như đất đây phong thủy tốt nên FJP lớn không ngừng.

LienBH học xong được bổ nhiệm làm giám đốc công ty trách nhiệm hữu hạn FPT Software Japan, viết tắt là FSJ, công ty công nghệ đầu tiên ở Nhậtcó 100% vốn Việt nam. Thách thức lớn nhất là tổ chức lễ khai trương. Phải mời được thật nhiều các công ty Nhật, với chi phí ít nhất (thời đó chúng tôi mới có 4,5 khách, tiền còn rất hẻo). LienBH và anh chị em đã có sáng kiến, mượn ngay hôi trường Đại sứ quán Vietnam tại Nhật. Giấy mời ghi mời đến đại sứ quán, nên bác Nhật nào cũng cảm thấy rất trân trọng và cũng tò mò muốn đến xem sao. Kếtquả là có đến hơn 80 khách hàng đến dự. Còn chi phí thì rẻ, thật không thể tin nổi:-)

Phát biểu trong lễ khai trương ngày 13/11/2005, bác Ogawa, lúc đó đang là TGĐ của Hitachi Software nói: nếu các quí vị ở đây chưa đi Việt nam, tôi khuyên các quí vị nên đi. Không phải để tìm kiếm đối tác phát triển. Mà ở đó các vị sẽ tìm thấy tâm hồn đã bị lãng quên của các quí vị.

Tháng 2/2006, FSJ ký hợp đồng đầu tiên với tư cách là một công ty Nhật. Đó là khách hàng NSSOL. FSJ đã đứng được trên đôi chân của mình.

Kết luận

Cuối 2011, khi bàn giao lại chức giám đốc cho Khôi, bác Ogawa nói, Khôi còn trẻ, tiếng Nhật chưa tốt, nhưng có một trái tim Nhật, biết chăm lo cho người khác. Tao tin là nó sẽ làm được.

Đầu năm 2001, khi làm dự án đầu tiên cho NTT-IT, chắc chắn Trần Xuân Khôi không bao giờ nghĩ rằng mình lại đứng đầu 1 công ty tin học rất có uy tín tại Nhật.

Đầu năm 2013, có một vị giáo sư Nhật tên là Akahane, đã tìm đến gặp tôi tại Đại học FPT. Ông ấy đưa ra 1 cái card visit của tôi từ rất lâu, giải thích: bạn tao làm ở Epson, có 1 lần rủ tao đi party của chúng mày.Tao rất ấn tượng nên tìm gặp lại! Khi chúng tôi bày tỏ nguyện vọng tìm cách đưa sinh viên Nhật sang Vietnam học, ông bảo: để tao lo. Thế là 14 sinh viên đầu tiên của đại học Shinshu được cử sang FU học, cho chúng tôi một lời giới thiệu không thể nào tốt hơn để thâm nhập thị trường Nhật

Steve Job nói, cuộc đời luôn luôn là những điểm kết nối. Chúng ta cứ làm thật tốt từng điểm và đến lúc nối lại ta ngạc nhiên tại sao lại như vậy.

Năm 2015, FJP dự kiến sẽ có 500 nhân viên và mang lại $88 triệu doanh thu.

Nguồn: https://www.facebook.com/notes/10153380814616877/

26 Tháng Bảy, 2015

Nếu lịch sử chọn ta làm điểm tựa hay nhằm rau gắp thịt

Chú Nguyễn Thành Nam, nguyên CEO của FPT là người tôi hâm mộ, xem là một trong những hình mẫu mà mình học tập. Chú ưa kể chuyện xưa, về những ngày khởi dựng, với âm hưởng bi tráng mà đậm tình. Tôi luôn muốn mình sẽ có lúc nào cũng được trải qua trong vai trò tham gia hoặc tạo lập như thế.